ESB-aðlögun: Virka peningarnir?

24. apr Eitt af því sem fylgdi umsókn Íslands um aðlögun að ESB, var að hér mætti ástunda flest það sem mögulegt væri til að auka stuðning við aðild. Athyglisvert er að íslensk stjórnvöld óskuðu sérstaklega eftir aðstoð við að sannfæra landsbúa um ágæti aðildar. Sem segir að stjórnvöld höfðu ekki trú á að þau „tækifæri“ sem fælust í aðild dygðu til að sannfæra landsmenn.

Vatnaskil í viðskiptum

23. mar Hvað sem öðru líður, eru nú miklar líkur á, að vatnaskipti muni verða í viðskiptum Íslands við Evrópu­sambandið, ESB, í kjölfar komandi Alþingis­kosninga í lok apríl 2013. Annaðhvort verður settur kraftur í ferlið, sem Alþingi heimilaði með semingi 16. júlí 2009, að gangsett yrði, og aðlögunina, ...

Það er óskynsamlegt af gömlu flokkunum að vanmeta nýju framboðin

11. mar Sá mikli fjöldi framboða, sem stefnir í fyrir næstu þingkosninga er fyrst og fremst til marks um eitt: Stórir hópar í sam­félaginu hafa ekki trú á hinum hefðbundnu stjórnmála­flokkum. Þess vegna leita þessir hópar fyrir sér um að koma fram nýjum framboðum. Í hinum hefðbundnu flokkum er löng venja að gera lítið úr nýjum framboðum. Það er ekki endilega skynsamlegt að bregðast þannig við.

Hvert er framtíðarhlutverk Atlantshafsbandalagsins?

9. mar Philip Stephens, sem er einn helzti stjórnmálaskýrandi Financial Times veltir vöngum yfir stöðu Atlantshafsbandalagsins um þessar mundir í blaði sínu. Hann segir i stuttu máli að annað hvort verði aðildarríkin að borga þann kostnað sem fylgi því að halda uppi starfsemi þess eða leggja bandalagið niður.

Er betra að konur stjórni heiminum en karlar?

8. mar Kona heitir Dee Dee Myers. Hún var eitt sinn blaðafulltrúi Bill Clintons í Hvíta Húsinu.

Stjórnar­skrármálið á að fara í nýjan farveg -beint lýðræði á að vera kjarninn í stjórnskipan lýðveldisins

3. mar Það hefur frá upphafi hins svo­nefnda stjórnar­skrármáls fyrir fjórum árum verið athyglisverður og forvitnilegur þáttur málsins hve miklar og sterkar tilfinningar bærast í brjósti þeirra, sem barizt hafa fyrir framgangi þess og nú þegar ljóst er að það verður ekki afgreitt fyrir þingkosningar í vor brjótast þessar tilfinningar fram af miklum krafti.

Má fólkið í landinu ekki vita hvað er að gerast á bak við tjöldin?

1. mar Lítil klausa, sem ég skrifaði í Pottinn hér á Evrópu­vaktinni hefur valdið einhverju uppnámi meðal Samfylkingar­manna. Þannig segir Skúli Helgason, alþm. Samfylkingar í viðtali við Smuguna: "Styrmir boðar þarna pólitískar hreinsanir hjá Ríkisútvarpinu.

Cameron velur ekki íslensku leiðina - setur Brusselmönnum tímamörk

20. feb ESB-aðildarsinnar á Íslandi virðast telja stöðu þjóðar­innar gagnvart ESB hina sömu og stöðu Breta.

Fólkið tók völdin – EFTA-dómarar sýknuðu Íslendinga

28. jan Eftirlits­stofnun EFTA (ESA) sendi ríkis­stjórn Íslands 26. maí 2010 og skyldi svara því innan tveggja mánaða. Ríkis­stjórnin fékk sex vikna nýjan frest. Henni bar því að svara í byrjun september 2010. Málið var á þessum tíma í höndum Steingríms J. Sigfússonar fjármála­ráðherra. Þegar málið var á þessu...

Náðarfaðmur eða fjötrar ?

30. des Nú hefur komið í ljós, að áhyggjur og varnaðarorð andstæðinga umsóknar um aðild Íslands að Evrópu­sambandinu (ESB) voru á rökum reistar. Óskhyggjan réð för í stað vandaðrar rannsóknarvinnu og þreifinga í höfuðstöðvum ESB, Berlyamont um það, sem í boði væri.

Ríkisfjármál og ESB V: Ríkisfjármálasamingur er skref – ekki lokaskref

9. nóv Í fjórum greinum hefur verið farið yfir ríkisfjármálasamning ESB frá 2. mars 2012 og hann settur í samhengi við aðrar sameiginlegar ákvarðanir ESB-ríkjanna allra eða evruríkjanna sérstaklega til að leysa skuldavandann sem herjað hefur á evru­svæðið af miklum þunga frá árinu 2010. Einnig hefur athyg...

Ríkisfjármál og ESB IV: François Hollande leggur áherslu á hagvöxt

8. nóv Franska stjórnlagaráðið komst að þeirri niðurstöðu 9. ágúst 2012 að ekki þyrfti að breyta frönsku stjórnar­skránni til að Frakkland gæti orðið aðili að ríkisfjármálasamningi ESB. Þessi niðurstaða var fagnaðarefni fyrir François Hollande forseta því að hún heimilaði honum og stjórn hans að leggja ti...

Ríkisfjármál og ESB III: Þjóðverjar samþykkja ESM og ríkisfjármálasamninginn

7. nóv Þótt Angela Merkel Þýskalandskanslari hafi verið hvatamaður þess að ríkisfjármálasamningur ESB var gerður og undirritaður af 25 af 27 þáttakendum í fundi leiðtogaráð ESB 2. mars 2012 ríkti óvissa um framgang samningsins og laga­frumvarps um aðild Þjóðverja að stöðugleika­sjóðnum (ESM) á þýska þing...

Olíuvinnsla við Ísland (V): Þjóðarsamstaða?

7. nóv Umræður um hugsanlega olíuvinnslu á íslenzku yfirráða­svæði hafa verið mjög tak­markaðar, sennilega vegna þess, að fólki finnst sú hugmynd mjög fjarlæg. Það fannst Eyjólfi Konráð Jónssyni, alþingis­manni hins vegar ekki, þegar hann fyrir meira en þremur áratugum hóf mikla baráttu fyrir réttindum Íslendinga bæði á Jan Mayen-svæðinu og reyndar líka á Hatton Rockall-svæðinu.

Olíuvinnsla við Ísland (IV): Auðlindastefnu­nefnd bendir á grundvallarmun á tekjum af endurnýjanlegum og óendurnýjanlegum auðlindum

7. nóv Í skýrslu auðlindastefnu­nefndar, sem Jóhanna Sigurðar­dóttir, forsætis­ráðherra, hefur lagt fyrir Alþingi er gerður athyglisverður greinarmunur á þeim tekjum, sem þjóðin kann að hafa af endurnýjanlegum auðlindum sínum og hinum, sem ekki teljast endurnýjanlegar.

Olíuvinnsla við Ísland (III): Umhugsunarverð þjóð­félagsleg áhrif

7. nóv Í ræðu sinni á ráð­stefnu Arionbanka í júní sl. sem vikið var að í grein nr.

Ríkisfjármál og ESB II: Ríkisfjármálasamningur fæðist

6. nóv Leiðtogar 25 af 27 ESB-ríkjum rituðu undir ríkisfjámálasamning ESB 2. mars 2012. Samningurinn tekur gildi gagnvart öllum sem hafa fullgilt hann fyrsta dag mánaðarins eftir að tólfta evruríkið hefur fullgilt. Komi ekki til fullgildinga 12. evruríkisins fyrr en eftir 1. janúar 2013 verður gildistaka...

Ríkisfjármál og ESB I: Aðdragandi ríkisfjármálasamningsins

5. nóv Ríkisfjármálasamningurinn (+Fiscal Pact+) heitir formlega á ensku +Treaty on Stability, Coordination and Governance in the Economic and Monetary Union+ skammstafað +TSCG+ á Evrópu­vefnum sem haldið er úti af Háskóla Íslands er heiti samningsins þýtt á íslensku: Sáttmálinn um stöðugleika, samræmingu ...

Olíuvinnsla við Ísland (II): Þjónusta við orkuþríhyrning norður af Íslandi opnar ný tækifæri

29. okt Í BA-ritgerð í hagfræði, sem Hildur Sturlu­dóttir skrifaði við Háskóla Íslands og birt var í febrúar á þessu ári er ferlinu við hugsanlega olíuvinnslu lýst með eftirfarandi hætti: "Fyrsta stigið kallast frumathugunarstig.

Olíuvinnsla við Ísland (I): Færeyingar og Grænlendingar mun lengra komnir í olíuleit en við

29. okt Nágrannaþjóðir okkar Íslendinga, Færeyingar og Grænlendingar, eru báðar lengra á veg komnar í hugsanlegri olíuvinnslu en við. Norska fyrirtækið Statoil, sem norska ríkið er um 70% hluthafi í hefur hafið rannsóknarboranir á hafsbotni í um 125 kílómetra fjarlægð frá ströndum Færeyja.

ASÍ-ESB VII: Hvað segja systur­samtök ASÍ í Suður-Evrópu um evruna?

26. sep Þegar hið stefnumarkandi skjal ASÍ, Sýn ASÍ á Evrópu­samvinnuna o.sv.frv., er lesið er alveg ljóst að grundvallar­þáttur í því að Alþýðu­samband Íslands telur að Ísland eigi að ganga í Evrópu­sambandið er evran og sú trú ASÍ að evran veiti okkur einhver konar tryggingu fyrir efnahagslegum stöðugleika. S...

ASÍ-ESB VI: Samþykkir þing ASÍ almenna atkvæða­greiðslu í öllum aðildarfélögum um afstöðuna til ESB?

25. sep Þegar horft er til þeirrar eindregnu stefnumörkunar Alþýðu­sambands Íslands að Ísland skuli ganga í Evrópu­sambandið og taka upp evru og niðurstöðu skoðanakannana um að yfirgnæfandi meirihluti þjóðar­innar sé andvígur aðild hlýtur sú spurning að verða ofarlega á dagskrá 40. þings ASÍ, sem saman kemur u...

ASÍ-ESB V: Á baráttan fyrir félagslegum réttindum verkafólks á Íslandi heima á skrifstofum í Brussel?

21. sep Þegar hið stefnumarkandi skjal Alþýðu­sambands Íslands, Sýn ASÍ o.sv. frv. er lesið er athyglisvert hvað ASÍ leggur mikla áherzlu á Evrópu­samvinnu á sviði vinnu­markaðs-félags- og menntamála. Það er rökstutt m.a. með þessum orðum: "Það er óumdeilt að mati ASÍ að Evrópu­samvinnan og EES samningurinn ...

ASÍ-ESB IV: Hvers vegna þarf aðild að ESB til að fella niður tolla og auka styrki?

20. sep Sú afstaða Alþýðu­sambands Íslands að Ísland eigi að gerast aðili að Evrópu­sambandinu gengur að sjálfsögðu þvert á hagsmuni mikils fjölda félagsmanna einstakra verkalýðs- og launþega­félaga, sem byggja afkomu sína með einum eða öðrum hætti á landbúnaði.

ASÍ-ESB III: Ísland „tapar forræði yfir fiskimiðum“ og „framselur samningsforræði vegna deili­stofna“

19. sep Í hinu stefnumarkandi skjali Alþýðu­sambands Íslands, Sýn ASÍ á Evrópu­samvinnuna og samningsmarkmið í aðildarviðræðum við ESB, er stefnu Evrópu­sambandsins í sjávar­útvegsmálum lýst með eftirfarandi hætti: "Stefna ESB í sjávar­útvegsmálum byggist á fjórum þáttum; fiskveiði­stjórnun og verndun, sameiginlegu markaðs­skipulagi, sameiginlegri uppbyggingar­stefnu og samningum við önnur ríki.

Birni Bjarnasyni svarað

18. sep Björn Bjarnason gagnrýnir í pistli á Evrópu­vaktinni hinn 17. september sl. viðtal sem ég tók við Bjarna Benediktsson, formann Sjálfstæðis­flokksins, í þættinum Klinkinu, vikulegum spjallþætti sem er aðgengilegur á Vísi. Stór hluti viðtalsins, um það bil 10 mínútur af rúmlega 30, fór í að ræða Evró...

ASÍ-ESB II: 25 milljónir atvinnulausar innan ESB-18 milljónir án atvinnu á evru­svæði

17. sep Frá því að Alþýðu­samband Íslands markaði skýra stefnu þess efnis, að Ísland ætti að sækja um aðild að Evrópu­sambandinu á árinu 2000 eins og vikið var að í fyrstu grein í þessum greina­flokki hefur mikið vatn til sjávar runnið og þó alveg sérstaklega frá haustinu 2008, þegar bankahrunið varð á Íslandi en fjármálakreppa skall á beggja vegna Atlantshafs, sem haft hefur áhrif um allan heim.

ASÍ-ESB I: Eini aðili vinnu­markaðar, sem enn mælir með aðild að ESB

17. sep Alþýðu­samband Íslands er eini aðili vinnu­markaðarins, sem eftir stendur, sem enn mælir með aðild Íslands að Evrópu­sambandinu. Samtök atvinnulífsins hafa dregið sig í hlé sem virkur aðili að umræðum um aðild og Samtök iðnaðarins sömuleiðis enda ljóst að meirihluti félagsmanna þeirra samtaka er andvígur aðild.

Tímaskekkja Fréttablaðsins vegna ESB-umsóknarinnar

14. sep Þórður Snær Júlíusson skrifar leiðara í Fréttablaðið föstudaginn 14. september undir fyrirsögninni: Besti tíminn. Með þeim orðum vísar hann til þess að nú sé besti tíminn fyrir Íslendinga til að ljúka samningum við Evrópu­sambandið. Kenningin er sett fram tveimur dögum eftir að 659 þingmenn á ESB-þin...

Schengen V: Schengen þróast - niðurstaða

10. sep Í fyrstu grein minni um Schengen hér á Evrópu­vaktinni rakti ég uppruna samstarfsins aftur til 1985 þegar Schengensamningurinn kom til sögunnar sem milliríkjasamningur.

Schengen IV : Mat innanríkis­ráðuneytisins

8. sep Fréttablaðið birti fimmtudaginn 30. ágúst forsíðufrétt um að Gylfi Sigfússon, for­stjóri Eimskips, hefði „verulegar áhyggjur af aukinni ásókn hælisleitenda“ sem reyndu að komast um borð í Ameríkuskip félagsins. Eimskip hefði sent innanríkis­ráðuneytinu bréf 16. júlí 2012 og vakið athygli á vanda fy...

Schengen III: Aðild að stofnunum og samningum

7. sep Aðild Íslands að Schengen­samstarfinu hefur opnað íslenskum stjórnvöldum leið til samstarfs við önnur ríki á sviði löggæslu og refsivörslu sem annars hefði verið þeim lokuð. Hér verður gerð grein fyrir þessari hlið samstarfsins. Fyrst eru nefndar fimm stofnanir og síðan fjórir samningar.

Schengen II: Dagleg þátttaka í Schengen­samstarfi

6. sep Þegar Íslendingar hófu virka þátttöku Schengen­samstarfinu vorið 2001 voru aðildarríki þess 15, nú eru þau 26 með 500 milljón íbúum. Á þessum árum hefur fjölgað reglum sem tengjast framkvæmd samstarfsins og er talið að þær séu nú um 200 sem mynda hið svo­nefnda Schengen acquis eða Schengenréttarr­reglurnar.

Schengen I: Aðild Íslands að Schengen­samstarfinu

5. sep Hinn 14. júní 1985 rituðu fulltrúar Belgíu, Frakklands, Hollands, Lúxemborgar og Þýskalands undir landamæra­samstarf. Schengen er lítill bær í Lúxemborg við Mósel-ána, þar sem hún rennur inn í Frakkland en handan við hana er Þýskaland. Markmið samstarfsins var að auðvelda för manna um innri l...

Evruland er nýlenda Þýskalands

3. sep Nú þegar evran er að ná inn á á annan tuginn í vegferð sinni er margt að opinberast og raungerast með öðrum hætti en væntingar stóðu upphaflega til . Flest sem bendir nú til þess að hún muni ekki ná því að fylla tvo tugi og líði undir lok nú á næstu árum. Það dauðastríð mun ekki taka langa...

Evruprófið

6. ágú Evran var í upphafi hugarfóstur „Stór-Evrópu­sinna“, sem hugkvæmdist að egna með kostum sameiginlegs gjaldmiðils fyrir þjóðir Evrópu­sambandsins til að ganga í eina peningasæng, sem óhjákvæmilega mundi leiða til stofnunar sambandsríkis að þeirra mati og myndunar efnahagslegs stórveldis, sem strax yrði áhrifamikið um þróun heimsmála.

Um utanríkis­viðskipti og frí­verslun - verður EES-samningurinn okkur ofviða?

16. júl Hinn 11. júlí 2011 ritaði ég pistil á síður Evrópu­vaktarinnar sem ég nefndi *Utanríkis­viðskipti okkar Íslendinga í víðara samhengi*. Viðtal nú í síðustu viku við Össur Skarphéðinsson í netheimum um að í gangi væru viðræður við Kína um frí­verslunarsamning og að slíkur samningur myndi ekki hafa nein ...

Makríldeilan: ESB skapar sér vígstöðu

12. júl Hinn 10. júní 2010 birtist frétt á vefsíðunni fishupdate.com um að skoski ESB-þingmaðurinn Struan Stevenson hefð snúið sér til Mariu Damanaki, sjávar­útvegs­stjóra ESB, á málþingi á vegum ESB-þingsins í Brussel og hvatt hana til að láta ekki undan kröfum Íslendinga og Færeyinga í makríldeilunni....

Makríldeilan: Samningsafstaða mótuð – Norðmenn skapa ESB skjól

11. júl Þegar íslensk stjórnvöld ákváðu 112.000 tonna heildarafla á makríl fyrir íslensk fiskiskip og kynntu ákvörðun sína opinberlega 13. mars 2009 ruku norskir útgerðarmenn upp til handa og fóta. Hinn 16. mars 2009 birti Audun Maråk, framkvæmda­stjóri hjá Fiskebåtredernes Forbund, samtökum norskra útvegsma...

Réttarstaðan vegna makríls skýrð innanlands og gagnvart öðrum ríkjum

10. júl Íslensk stjórnvöld gerðu sér grein fyrir því á árinu 2009 að ekki yrði hjá því komist að taka stjórnvaldsákvarðanir vegna makrílveiða á Íslandsmiðum og huga að stefnumörkun um framtíðarveiðar.